از میدان جنگ شناختی تا افق تربیت حماسی

دفتر مطالعات و تحقیقات علمی معاونت پژوهشی‌ و فناوری پردیس خواهران با همکاری قرارگاه مصباح‌الهدی و همایش علوم انسانی و جنگ ترکیبی، اقدام به برگزاری نشستی با عنوان « از میدان جنگ شناختی تا افق تربیت حماسی» نمود. نشست مزبور بیست‌وسومین نشست از سلسله نشست‌های گفت‌وگو محور و فصل سوم مجموعه نشست‌های رویای ایرانی است. دکتر نیره رحمانی، عضو هیات علمی گروه علوم تربیتی به عنوان سخنران و دکتر معصومه حاجی عموشا، عضو هیات علمی دانشگاه امام صادق علیه‌السلام پردیس خواهران به عنوان دبیر علمی در این نشست حضور یافته و به ارائه مطالب در باب موضوع مطروحه پرداختند.

دکتر رحمانی در ابتدای نشست ضمن اشاره به بیانات ارزشمند رهبر شهید انقلاب مبنی بر ترکیبی بودن جنگ‌های  حال حاضر دنیا به طرح سوالاتی مبنی بر اینکه چه عواملی می‌تواند نظام ادراکی و ذهنی یک جامعه را در برابر تاثیرگذاری‌های بیرونی آسیب‌پذیر و بی‌دفاع نموده و اینکه چه ساز و کارهایی قادرند سرمایه اجتماعی و همدلی میان اعضای جامعه را به صورت تدریجی فرسوده کرده وکدام فرایندها جامعه را از درون دچار فرسایش و پراکندگی می‌کنند، خاطرنشان کرد: عرصه نبرد جنگ شناختی ذهن و قلب انسان است؛ به طوریکه نحوه تفکر مردم تغییر یافته و با اعمال تاثیرات منفی بر تصمیم‌گیری‌ها و ساخت روایات ساختگی، انسجام مردم تضعیف می‌شود و افراد نسبت به آینده دچار سردرگمی، تردید و ناامیدی می‌شوند.

وی در ادامه به فضای رسانه‌ای و سایبری در این راستا اشاره کرد و تصریح نمود: اطلاعات در نظم سنتی خطی و سلسله مراتبی و در فضای سایبری شبکه‌ای و بدون پیوند روشن معنایی و تقدم و تاخر است؛ همین ویژگی سبب گردیده تا ساخت روایت‌های جعلی و دستکاری در چینش و پیوند اطلاعات توسط دشمنان با سهولت بیشتری اتفاق افتاده و اذهان عمومی مختل گردد.

عضو هیات علمی پردیس خواهران در ادامه افزود: دشمن تلاش می‌کند با پیشرفت‌های فناوری و امکان شبیه‌سازی واقعیت و اختلاط اصل و جعل، مرز بین حقیقت و دروغ را مبهم ساخته و اذهان را به خطا و اشتباه بیندازد. همچنین به دلیل بمباران اطلاعاتی و وجود پیام‌های کلید واژه‌ای امکان تحلیل عمیق توسط مخاطبان کمتر شده و جای خودش را به تحلیل‌های سطحی و واکنش‌های هیجانی داده است. در نتیجه اعتبار یک گزاره بر پایه استدلال منطقی سنجیده نمی‌شود و انسجام گرایی‌های ظاهری و بمباران اطلاعاتی، افراد را همرنگ جماعت می‌کند و این همرنگ شدن برای جامعه خطرناک است و انسان را از کنش‌گر معرفتی به مصرف کننده باورها بدل می‌سازد. به طوریکه به جای تفکر درونی به باورهای بیرونی توجه می‌کند. معرفت، اجتماعی سازی می‌شود و جامعه ظاهرا آگاه و در باطن وابسته دانایی در جمع و پراکنده است و توان تفکر مستقل انسان را از دست می‌دهد و جنگ شناختی رخ می‌دهد.